Wat heeft een kat nodig? Gids voor spullen en verzorging

Je haalt een kat in huis, of je hebt er al jaren een. En toch blijft de vraag hangen of je eigenlijk alles hebt wat je nodig hebt. De lijstjes op internet zijn eindeloos en van elk ding staan er tien varianten in de winkel. Hieronder gaan we per onderwerp langs waar je op let.

Wat heeft een kat nodig in huis?

Minder dan je denkt, maar het moet wel kloppen. Dit is de basis:

• Twee kattenbakken bij een kat, per extra kat een bak erbij.
• Een voerbak en meerdere drinkbakjes, verspreid door het huis.
• Minstens een stevige krabplek, liever twee.
• Een paar slaapplekken, waarvan een hoog.
• Een reismand voor de dierenarts.
• Speelgoed dat je kunt afwisselen, en elke dag tijd om te spelen.

Katten kiezen hun slaapplek zelf, en vaak niet degene die jij had bedacht. Bied er daarom meerdere aan op verschillende hoogtes. Manden, iglo's en een plateau voor aan de muur staan bij kussens en transport. Een halsband met veiligheidssluiting, een tuigje of een adrespenning vind je bij accessoires.

Welke kattenbak en welke vulling kies je?

Dit wordt het vaakst getypt, en het antwoord verrast veel baasjes: het advies is een bak meer dan je katten hebt. Bij een kat dus twee bakken, op twee plekken.

Voor de bak zelf gelden drie dingen. Hij is ongeveer anderhalf keer zo lang als je kat, zodat ze zich kan omdraaien. Hij staat rustig, dus niet naast de wasmachine of in een drukke gang. En een open bak zonder kap werkt voor de meeste katten beter dan een dicht huisje, omdat je kat dan zicht houdt op de ruimte.

Voor de vulling geldt: fijn, klontvormend en zonder parfum. Geurtjes als lavendel zijn voor jouw neus bedoeld, niet voor die van je kat. Schep elke dag uit, dan hoef je de hele bak maar af en toe te verschonen. Gaat je kat ineens naast de bak, dan zegt dat vaak iets over de bak, de plek of de vulling, en soms over gezondheid. Blijft het, bel dan je dierenarts.

Stap je over op een andere bak of vulling, zet de nieuwe er dan eerst bij en geef je kat een paar dagen. Bakken, vulling, scheppen en matten staan bij kattenbakken.

Voerbak, drinkbak of drinkfontein?

Katten drinken van nature weinig, dus het helpt als water makkelijk te vinden is. Zet een paar bakjes neer op plekken waar je kat toch al komt en houd eten en drinken uit elkaar. Veel katten lusten geen water dat naast hun voer staat.

Een brede, stevige bak van rvs, steen of glas werkt prettiger dan een smal plastic bakje, omdat de snorharen de rand dan niet raken. Een drinkfontein is geen must, maar sommige katten gaan er flink meer van drinken omdat het water beweegt. Andere lopen er met een boog om heen. Twijfel je, begin dan met een extra bakje en kijk of dat al verschil maakt.

De hoogte telt ook mee: een bak die iets van de vloer af staat zit comfortabeler voor nek en schouders. Bakken, fonteinen en likmatten staan bij voerbakken en drinkbakken. Yoghurtjes, likjes en kattenmelk horen bij voer en snacks, als aanvulling naast het hoofdvoer. Gewone koemelk kun je beter laten staan.

Krabben: zo leid je het weg van de bank

Krabben is geen ondeugd. Je kat haalt er de afgesleten buitenlaag van haar nagels af, rekt haar voorpoten en zet met kliertjes in haar voetzolen geur af. Je kunt het dus niet afleren, alleen verplaatsen:

1. Kijk hoe je kat krabt. Rechtop tegen de bank vraagt om een hoge paal, trekken aan het tapijt om een plank of karton op de vloer.
2. Zet de nieuwe krabplek dicht bij de plek die ze nu gebruikt en bij haar slaapplaats. Katten krabben graag net na het wakker worden.
3. Kies iets stevigs. Een paal die wiebelt wordt gemeden, en je kat moet zich er volledig tegen kunnen strekken.
4. Maak de oude plek minder aantrekkelijk met dubbelzijdig plakband, en maak hem schoon zodat de geur eraf gaat.
5. Heb je meerdere katten, reken dan op een krabplek per kat en nog een extra.

Straffen werkt niet en maakt een onrustige kat vaak onrustiger. Heb je weinig ruimte, dan is een hoekplateau aan de muur een uitkomst. Palen, planken, karton en catnipspray staan bij krabpalen en krabdozen.

Welk speelgoed houdt je kat bezig?

Bijna al het kattenspeelgoed draait om hetzelfde: jagen. Iets dat beweegt, ritselt of naar kattenkruid ruikt doet het daarom vaak goed. Wat jouw kat kiest, weet je pas als je het probeert.

Twee dingen helpen meer dan de keuze van het speeltje. Het eerste is afwisseling: leg het grootste deel weg en haal het na een paar weken terug, dan is het opnieuw spannend. Het tweede is dat je zelf meedoet. Een hengel in jouw hand is interessanter dan hetzelfde ding op de vloer, en tien minuten per dag is al veel.

Ligt je nieuwe aanwinst er onaangeroerd bij, dan is dat meestal geen afwijzing van het speeltje maar van het moment. Probeer het rond schemer, als katten actiever zijn. Voor een kat die niet naar buiten gaat zijn voerpuzzels en likmatten een fijne aanvulling, omdat ze dan voor hun eten moeten werken. Het hele aanbod staat bij speelgoed.

Hoe vaak borstel je een kat?

Dat hangt af van de vacht. Bij een langharige kat ga je er het liefst dagelijks door, anders ontstaan er klitten die niet meer uit te kammen zijn. Bij een kortharige kat is een keer per week buiten de rui genoeg, en in de rui vaker. Extra kammen scheelt dan losse haren in huis en haarballen bij je kat. Daarover schreven we in kat in de herfstrui.

Wassen hoeft bij een gezonde kat eigenlijk nooit; katten houden zichzelf schoon en een wasbeurt is vooral stressvol. Is de vacht echt vies, maak dan alleen die plek schoon. Nagels knippen is bij een kat die buiten komt zelden nodig; bij een oudere of binnenkat groeien ze soms door en helpen de puntjes eraf. Kijk er af en toe even naar, net als naar de oren en het gebit. Borstels, kammen en nagelvijlen staan bij verzorging.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak moet je een kat ontwormen?

Dat verschilt per kat en hangt vooral af van wat ze buiten eet: een jager heeft een ander ritme nodig dan een kat die altijd binnen is. Het juiste schema staat op de verpakking, omdat de middelen op gewicht en leeftijd worden gekozen. Lees het etiket en vraag bij twijfel je dierenarts. De middelen staan bij ontworming.

Hoe vaak behandel je een kat tegen vlooien en teken?

Ook hier bepaalt het middel het ritme: de ene pipet werkt een maand, een band maanden. Op het etiket staat hoe lang. Gebruik nooit een hondenmiddel bij een kat. Ook een binnenkat kan vlooien krijgen, want ze komen mee op schoenen en kleding. Pak bij vlooien ook het huis aan: het grootste deel van een vlooienpopulatie zit niet op je kat maar in kleden en kieren. Wanneer vlooien opduiken schreven we in vlooien bij katten in het najaar. Pipetten, banden, kammen en omgevingsspray staan bij vlooien en teken.

Zijn supplementen nodig voor een kat?

Bij volledig voer in principe niet. Op compleet kattenvoer zit alles wat een kat dagelijks nodig heeft, dus bijvoeren hoeft niet. Supplementen kies je bij een bepaalde situatie of op advies van je dierenarts. Heb je klachten, ga dan eerst langs de dierenarts. Het aanbod staat bij supplementen.

Hoe krijg je een kat rustig in de reismand?

Door hem niet alleen tevoorschijn te halen als je naar de dierenarts gaat. Laat de mand in de kamer staan met een dekentje erin, dan wordt het een slaapplek in plaats van een waarschuwing. Een model dat van boven opengaat helpt.

Wat heeft een oude kat nodig?

Vooral gemak. Een bak met een lage instap, voer en water op een plek zonder trap, en een zacht bed op de grond. Oudere katten kammen zichzelf minder goed, dus help daar vaker bij. Let op veranderingen in drinken, eten of gewicht en ga daarmee naar je dierenarts.

Twijfel je over een maat of over wat bij jouw kat past, kijk dan bij alles voor de kat of stuur ons een berichtje. Heb je ook een hond, dan staat de gids voor de hond hiernaast.

Bronnen: LICG (katten, krabgedrag bij de kat) en Dierenbescherming (een katvriendelijk huis inrichten).